Berendrecht te Alphen aan de Rijn

 

Locatie

De resten van het Huis Berendrecht liggen aan de Paltrokmolen te Alphen aan de Rijn. 

 

Google Maps
Grotere kaart weergeven

 

Ontstaan 

Berendrecht werd in 1645 gebouwd door Franck van der Meer uit het adellijke geslacht Van Berendrecht. Op de plaats van Huize Berendrecht stond eerder een boerderij, getuige hiervan zijn vondsten gedaan in 1979.

Geschiedenis 

Deze familie bezat aanvankelijk een huis met goederen bij Leiderdorp, dat zij van de abdij van Rijnsburg in leen hield. Dit Oud-Berendrecht werd vanwege het Leids beleg in 1574 op last van de stad afgebroken. Het nieuwe Berendrecht werd in 1646 met 18 morgen land in leen aan Rijnsburg opgedragen, terwijl het oude goed bij Leiderdorp uit de leenband werd ontslagen.

Het in classicistische trant gebouwde huis van drie bouwlagen stond op een omgracht terrein, dat via een brug en een poort toegankelijk was. De omgrachting, de ommuurde cour met torenachtige hoekpaviljoens en de traptorens aan weerszijden van het huis benadrukten de adellijke status van de bewoners.

In 1746 werd het omschreven als: 

'Een gebouw dat romdsom in zijne graften staat, is sterk en wel doortimmerd. Over de graft, die zeer breed is, treed men met een brug en door een groote poort op de plaats, van welk men voorts, door een onderdeur in het huis kan komen. Tot den voornaamste ingang komt men langs blaue steenen trappen, ter wederzijde van een verheven stoep met ijzeren leuningen, alwaar men door een groote ruime deur in 't huis treedt, 't welk met schoone en gemakkelijke vertrekken voorzien is. Aan iedere zijde van het huis staat een toren, doch waarvan eene maar is opgetrokken.' Bij het riddermatige huis behoren een boerderij, een hof, boomgaarden, bouw- en weilanden met een oppervlakte van 33 morgen. Eigenaar is dan jonker Sebastiaan van Ypelaar, heer van Villers.

Bij herhaling werd het huis gebruikt als onderpand voor geldleningen. Veel onderhoud lieten de armlastige bewoners waarschijnlijk niet uitvoeren.

Tot en met de laatste dag van april 1769 was het huis verhuurd, kort daarop werd het afgebroken.

 

Huidige situatie

De plaats waar het huis stond, is goed te onderscheiden. De terug gevonden funderingsresten zijn in 1992 gerestaureerd, wat verdwenen was aangevuld en tot boven het maaiveld opgetrokken. Het complex heeft een nagenoeg vierkante vorm, de ringmuren hebben een dikte gehad van 75 80 cm en zijn opgemetseld uit ijsselstenen. Deze muren zijn gefundeerd op twee evenwijdig liggende eiken planken met een dikte van 2 cm, die op hun beurt gesteund worden door drie rijen naast elkaar geheide palen.

De gracht is deels in het zicht gebracht en het classicistische poortje werd gereconstrueerd en de oorspronkelijke wapensteen werd teruggeplaatst.

 

Toegankelijkheid 

Het terrein is als openbaar park ingericht.

Foto's 

Prent 1: Het voormalige huis Berendrecht anno 1730

Prent 2: Het voormalige huis Berendrecht anno 1749

Foto  1: Huidige situatie  

 

Bronnen 

Kastelen en Buitenplaatsen in Zuid Holland

Op pad in.... Rijnstroom en Beerendrecht

Holland in vroeger tijd

 

2004 http://www.kasteleninzuidholland.nl

Aangepast juni 2005 - oktober 2006

Google Maps 29-06-2008